به روز رسانی شده در : پنجشنبه 30 فروردین 1403 | ارسال مطلب
مهم ترین عناوین :
اخبار آموزش و پرورش
1403/01/16
فدانیک

به گزارش خبرگزاری فدانیک، بهار فصل شکفتن و جوانه زدن است که از دیرباز برای ایرانیان نجیب دارای اهمیت بسیاری …

به گزارش خبرگزاری فدانیک، بهار فصل شکفتن و جوانه زدن است که از دیرباز برای ایرانیان نجیب دارای اهمیت بسیاری بوده‌است؛ آنقدر که از اواخر زمستان به استقبالش می‌رفتند و گرما و برکت را جایگزین سرما و تیرگی‌ها می‌کردند.
در شاهنامه که نماد فرهنگ این سرزمین است، به وفور از نوروز و بهار نام آورده شده و به ایرانیان اصیل، دستور حفاظت و پاسداشت از این سنت کهن و ژرف داشته است.
علیرضا قیامتی، استاد زبان و ادبیات فارسی دانشگاه فردوسی، محقق و شاهنامه‌پژوه در این باره در گفت‌وگو با فدانیک اظهار کرد: بهار در فرهنگ ایران زمین، جایگاه ویژه‌ای دارد، طوری که می‌توان گفت نوروز بزرگ‌ترین، پر آئین‌ترین و ژرف‌ترین جشن سال نوی جهان است که آئین‌های آن از ۱۹ اسفند شروع می‌شد و تا ۱۳ روز از فروردین، ادامه پیدا می‌کرد.
وی افزود: نیاکان ما بهترین زمان ممکن که سرسبزی و بوی گل و شکوفه در آن بود را برای نوروز انتخاب کردند؛ درواقع تنها جشن سال که در یک لحظه سال تحویل می‌شود و وارد روز نمی‌شود، نوروز است و برای هرکس در هرجای جهان، سال نو می‌شود.
این شاهنامه‌پژوه خاطر نشان کرد: نوروز، تنها جشنی که در آن ابتدای فصل، سال و ماه یکی است زیرا عناصر نوروز از طبیعت، الهام گرفته و برای پاسداشت عناصر آن است که در فرهنگ ایران جایگاه خاصی دارد؛ همچنین نوروز بر مبنای گاه شماری خورشیدی که بهترین نوع گاه‌شمار جهان است است و طبق گفته فردوسی، برای گاه شماری از اسطرلاب استفاده می‌کردند:
چو نوروز فرخ فراز آمدش / ‏ بدان جام روشن نیاز آمدش‬ پس ام جام بر کف نهاد و بدید / ‏ درو هفت کشور همی بنگرید
خداوند در بهار آفرینش را تمام می‌کند
قیامتی ادامه داد: آداب و آئین‌های نوروز، همبستگی انسان‌ها را فریاد می‌زند و بر همزیستی، قدرشناسی از یکدیگر، زدودن کینه‌ها از دل تاکید دارد؛ ایرانیان باور داشتند که خداوند در بهار آفرینش را تمام می‌کند؛ جشن نوروز نه تنها آغاز بهار است بلکه از نگاه ایرانیان، نمادی از آغاز آفرینش و زایش دوباره انسان است.
وی با بیان اینکه در شاهنامه که نامه فر و فرهنگ ایرانیان است و اگر نبود، شاید نوروز به شکل کنونی رواج نداشت به صورت آشکار به نوروز اشاره شده، عنوان کرد:
به جمشید بر گوهر افشاندند / ‏‬ مر آن روز را روز نو خواندندسر سال نو هرمز فروردین / بر آسوده از رنج روی زمینبزرگان به شادی بیاراستند / همه می و جام و رامشگران خواستندچنین جشن فرخ از آن روزگار / به ما ماند از آن خسروان یادگار
به وضوح اهمیت این موضوع پیداست.

این شاهنامه‌پژوه اذعان کرد: حتی دعای فردوسی هم برای بقای نوروز است و هر کس می‌خواهد دعا کند، روز او را مثل نوروز آرزو می‌کند:
«همه‌ساله بخت تو پیروز باد / همه روزگار تو نوروز باد
که پیروزگر شاه پیروز باد / همه روزگارانش نوروز باد
به یزدان و نام تو ای شهریار / به نوروز و مهر و به خرم بهار»
بخششی با آغاز بهار طبیعت
قیامتی گفت: ایرانیان در نوروز، طی آئینی به کسانی که تهی دست بودند داد و دهش هم می‌کردند:
«هرآن‌کس که درویش بودی به شهر / که او را نبودی ز نوروز بهربه درگاه ایوانش بنشاندند / در مه‌ای گنجی بر افشاندند»
وی خاطرنشان کرد: رسم دیگر در بهار، آزاد کردن زندانیان بوده است، هرچند در جشن مهرگان و سده هم از جشن‌هایی بوده که در آن زندانیان آزاد می‌شدند:
«به زندان همی بود خسته جگر / ندید اندران سال روی پدرمگر مهر و نوروز و جشن سده / که او پیش رفتی میان رده»
این شاهنامه‌پژوه ادامه داد: در زمان اردشیر، کاخ ویژه‌ای برای برگزاری نوروز ساخته شد که نشان دهنده جایگاه نوروز در شاهنامه است؛ همچنین در شاهنامه آمده که در جشن‌های نوروزی، جوانان ایرانی به دشت می‌آمدند، آتش درست می‌کردند و به دست افشانی و پایکوبی می‌پرداختند:
«وزان سوی آتش همه دختران / یکی جشنگه ساخته بر کرانز گل هر یکی بر سرش افسری / نشسته به هرجای رامشگریهمی جامه رزم خسرو زدند / وزان جایگه هر زمان نو زدندهمه ماه‌روی و همه جعدموی / همه جامه گوهر مه مشک مویوزان هر یکی دسته گل به دست / ز شادی و از می شده نیم‌مست»

حفظ آئین‌ها، بزرگ‌ترین نگرانی فردوسی بود
قیامتی یادآور شد: وقتی می‌خواهد اندوهی بر ایران بیاید یا حمله و تازشی بر ایران شود، بزرگ‌ترین نگرانی فردوسی این است که آیا جایگاه نوروز باقی می‌مانند یا نه و به ایرانیان توصیه می‌کند که آن را زنده نگه دارند:
«هم آتش بمُردی به آتشکده / شدی تیره نوروز و جشن سده»
وی ادامه داد: آنقدر شادی‌های بهار و نوروز برای ایرانیان مهم بوده که بهرام شاه از پادشاه هند درخواست می‌کند برای این شادی‌ها، ۲ هزار نوازنده و خنیاگر به ایران بفرستند تا مراسم ایرانی‌ها را همراهی کنند:
«به نزدیک شنگل فرستاد کس / چنین گفت ای شاه فریاد رساز آن لوریان برگزین ده هزار / نر و ماده برزخم بربط سوار»
این شاهنامه‌پژوه افزود: کارها و مسافرت‌های بزرگ در نوروز انجام می‌شده، حتی همچنین دیدار باربد و خسرو پرویز در نوروز انجام شد و در جای دیگر عنوان می‌نکند هرکس جشن‌هایی مانند نوروز را زنده بدارد ایرانی واقعی است؛ لازم به ذکر است پادشاهی کیومرث، نخستین پادشاه شاهنامه در نوروز اتفاق افتاده است.


https://www.fadanik.com/?p=59914
×
  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مجله اینترنتی فدانیک در وب سایت منتشر خواهد شد
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد
  • لطفا از تایپ فینگلیش بپرهیزید. در غیر اینصورت دیدگاه شما منتشر نخواهد شد.
نظرات و تجربیات شما

0 دیدگاه برای “آیین‌های بهاری به روایت فردوسی؛ از آزاد کردن زندانیان تا کمک به تهی‌دستان

دیدگاه شما

ابتدا تمام فیلدها را تکمیل نمائید و بعد بر روی ارسال کلیک کنید.

1 / 10
مدل های پالتو به رنگ سال ۲۰۲۲ رنگ آبی بنفش (very pery)
2 / 10
انواع مدل مانتو چهارخانه 
3 / 10
نمونه هایی از مدل لباس نوزادی شب یلدا
نمونه هایی از مدل لباس نوزادی شب یلدا
4 / 10
پالتوهای مناسب برای زنان چاق
پالتوهای مناسب برای زنان چاق
5 / 10
مدل های لباس بندری شیک با طرح های زیبا
مدل های لباس بندری شیک با طرح های زیبا
6 / 10
مدل انگشتر برلیان زنانه
7 / 10
نمونه هایی از شیک ترین مدل انگشتر دخترانه فانتزی
نمونه هایی از شیک ترین مدل انگشتر دخترانه فانتزی
8 / 10
جدیدترین و شیک ترین مدل گوشواره های پیرسینگ
جدیدترین و شیک ترین مدل گوشواره های پیرسینگ
9 / 10
جدیدترین و بروزترین ست های حلقه نامزدی
جدیدترین و بروزترین ست های حلقه نامزدی
10 / 10
آرایش کدام سلبریتی مناسب ماه تولد شماست؟
آرایش کدام سلبریتی مناسب ماه تولد شماست؟

آخرین مطالب
آموزشی
اخبار روز